Alles over Christine Lagarde

Het is zeer ongewoon: spoedberaad vandaag bij de Europese Centrale Bank. Na afloop kondigde de ECB een nieuw instrument aan om al te grote renteverschillen binnen de eurozone tegen te gaan. Dat moet onder meer de fors oplopende Italiaanse rente onder controle houden. Want de rentes op schuldpapier van landen met een hoge schuldgraad zijn sinds de rentevergadering van vorige week stevig opgelopen.

De Europese Centrale Bank bouwt haar obligatie-aankopen versneld af. De maatregel diende om de economie te stimuleren na de coronadip, maar dreigt huidige torenhoge inflatie verder aan te wakkeren. Het is een moeilijke evenwichtsoefening, want voorzitter Lagarde erkent dat de oorlog in Oekraïne steeds zwaarder weegt op onze economie.

Met de snel oplopende inflatie groeit de druk op de Europese Centrale Bank om uit haar pijp te komen. ECB-voorzitter Lagarde heeft vanmiddag alvast de bocht ingezet. Terwijl ze eerder nog zei dat de ECB de rente dit jaar niet zou optrekken, lijkt die renteverhoging er nu toch aan te komen, mogelijk tegen juni al. Maar dat moeten we vooral tussen de lijnen lezen.

De kogel is door de kerk. De Europese Centrale Bank gaat de geldkraan stilaan dichtdraaien. Ze gaat obligaties blijven aankopen, maar aan een ietwat lager tempo. Het economisch herstel in de eurozone is volgens voorzitter Lagarde sterk genoeg om het met wat minder steun te kunnen doen.

De Europese Centrale Bank wil haar politiek van goedkoop geld nog lang volhouden. Of zoals ECB-voorzitter Christine Lagarde het liever formuleert: de ECB wil haar monetaire beleid niet te vroeg verstrakken. De inflatie zal gedurende "langere tijd" 2% moeten bedragen vooraleer de ECB de rente ooit zou optrekken. Dat komt de overheden goed uit, nu die torenhoge schulden torsen. Maar tegelijk zien spaarders hun geld verder ontwaarden en worden huizen steeds duurder.

De Europese Centrale Bank gaat huisvestingskosten opnemen in de berekening van de inflatie. En haar inflatiedoel tot 2 procent wordt wat soepeler. Na een periode van lage inflatie, bijvoorbeeld in een crisis als de coronapandemie, mogen de prijzen van goederen en diensten dus gerust wat sneller dan 2 procent per jaar stijgen. Deze nieuwe strategie is één van de eerste grote beleidsdaden van de nieuwe voorzitter Christine Lagarde.

De Belgische langetermijnrente is vandaag weer onder nul gezakt en ook de langetermijnrentes van andere landen uit de eurozone daalden. De Europese Centrale Bank roept de rentestijging van de voorbije weken een halt toe, met extra obligatie-aankopen. Volgens de ECB kan onze verzwakte economie nog geen stijgende rentes aan.

De Europese Centrale Bank suggereert dat ze in december extra steunmaatregelen zal nemen. Waarnemers verwachten dat de ECB haar obligatieaankopen met 500 miljard euro verhoogt. Nu Frankrijk, Duitsland en mogelijk ook ons land geheel of gedeeltelijk in lockdown gaan, dreigt de eurozone in het vierde kwartaal in een double dip recessie terecht te komen.

De Europese Centrale Bank zet de geldkraan verder open. Ze breidt haar schuldopkoopprogramma verder uit met 600 miljard euro. Om de coronacrisis te lijf te gaan, ondersteunen landen massaal hun economie. Maar dat zadelt ze op met schuld. De noodopkoop door de ECB helpt die schuld draagbaar te maken.

Christine Lagarde, voorzitter van de Europese Centrale Bank, belooft er alles aan te doen om de eurozone te helpen. Ze voorziet 750 miljard euro. De Amerikaanse Centrale Bank, de FED, heeft al 2.200 miljard dollar uitgetrokken. Ze gaan samen ook voldoende dollars in het banksysteem pompen. In tegenstelling tot het begin van de week, lijken de financiële markten nu wel gerustgesteld door dit vangnet.

Christine Lagarde wijzigt het beleid van de Europese Centrale Bank niet meteen. Dat is gebleken na de eerste rentevergadering onder haar als voorzitter. De rente en de obligatieaankopen blijven ongewijzigd.

De Europese Centrale Bank kan een grotere rol spelen in de strijd tegen de klimaatverandering. Dat heeft voorzitter Christine Lagarde gesuggereerd in het Europese parlement, waar ze vragen beantwoordde van parlementsleden. Lagarde zinspeelde onder meer op de mogelijkheid om het obligatie-inkoopprogramma van de ECB te vergroenen.

Het soepele geldbeleid van de ECB staat steeds meer ter discussie. Ook binnen de Centrale Bank groeit de verdeeldheid. Het was daarom extra uitkijken naar de hoorzitting van Christine Lagarde in het Europese parlement. Zij is genomineerd om Mario Draghi op te volgen als voorzitter van de ECB, vanaf 1 november. Maar als het van haar afhangt blijft de ECB de economie wel degelijk stimuleren.

Dat Christine Lagarde voorzitter zou worden van de Europese Centrale Bank hebben weinigen zien aankomen. Met haar zal de ECB voor het eerst geen econoom aan het roer hebben. Toch zien waarnemers in Lagarde kwaliteiten die in haar nieuwe baan wel 'ns van pas kunnen komen.