Alles over douane

In de Gentse haven is een nieuwe grenscontrolepost voor verpakte dierlijke producten in gebruik genomen. Containerzendingen van buiten de Europese Unie worden daar voortaan gelijktijdig door de douane en de voedselinspectie gecontroleerd. Dat betekent tijdswinst voor de bedrijven. En vooral ook nieuwe klanten voor de haven.

Vanaf morgen verliezen webwinkels van buiten de EU hun btw-vrijstelling op de levering van pakjes die minder dan 22 euro kosten. Vooral Chinese webwinkels profiteren op grote schaal van dat oneerlijke concurrentievoordeel ten opzichte van Europese handelsplatformen, maar ook ten opzichte van de fysieke winkels. Vraag is wel of de controlediensten opgewassen zijn tegen de groeiende pakjesstroom.

Bij het parket Halle-Vilvoorde lopen verschillende onderzoeken naar ernstige BTW-fraude via Aziatische webwinkels. Die zouden op grote schaal elektronica en andere consumentengoederen naar Europa verzenden met frauduleuze douaneaangiftes. Soms zijn de goederen tot twintig keer meer waard dan aangegeven. Door btw en douanerechten te ontduiken kunnen de webshops ze een stuk goedkoper aanbieden. De douane nam al een berg goederen in beslag.

Werkgeversorganisatie VOKA vraagt een douanevoorpost, een zogenaamde Green Lane, om bedrijven die via Calais zaken doen met het Verenigd Koninkrijk toe te laten de douaneformaliteiten vooraf af te handelen. Want na 100 dagen Brexit blijkt het tijdverlies in de Franse en Britse havens zó groot, dat handel met de Britten al gemiddeld vijf procent duurder is geworden.

Op Brussels Airport hebben douaniers stiptheidsacties gehouden. Ze klagen over de stijgende werkdruk en het gebrek aan mensen en middelen. De hinder voor het passagiers- en vrachtverkeer is beperkt gebleven.

De federale regering maakt dit jaar 125 miljoen euro extra vrij in de strijd tegen drugs. Zo komen er in de haven van Antwerpen nieuwe scanners die zullen werken via artificiële intelligentie. Met als bedoeling om de containers met het hoogste risicoprofiel te controleren. Vorig jaar is in de Antwerpese haven een recordhoeveelheid van 65 ton cocaïne in beslag genomen. Goed voor een straatwaarde van zo'n 7,5 miljard euro.

Morgen, 1 januari, is het zover. Dan hebben we weer een harde grens tussen Europa en Groot-Brittanië. Een "slimme grens" zo klinkt het geruststellend bij de douane. De digitalisering moet tijdrovend papierwerk en opstoppingen aan de grensovergangen vermijden. Toch wordt dat een uitdaging. Dagelijks steken voor 1,3 miljard euro goederen de Europees-Britse grens over. Vaak via de 30 kilometer smalle strook tussen Dover en Calais.

De nakende Brexit zorgt nu al voor logistieke problemen. Tesco, de grootste Britse supermarkt, is massaal niet-bederfbare goederen aan het inslaan, uit vrees voor tekorten vanaf januari. De supermarktketen waarschuwt ook voor prijsstijgingen. Autoproducent Honda heeft dan weer een tekort aan onderdelen voor z'n Britse autofabriek. In ons land was er vanmorgen overleg tussen douane en politie, samen met Minister van Binnenlandse zaken Annelies Verlinden.

Morgen is het Black Friday, maandag Cyber Monday en dan komen nog Sinterklaas, Kerstmis en nieuwjaar. Kortom: de piekperiode voor e-commerce. Ook de douane draait nu overuren, om al die pakketjes te scannen, ondermeer op namaak. Bijna de helft van de namaakgoederen komen ons land binnen via dergelijke postpakketjes. Tot voor kort was dat nog vooral via containers in de zeehavens.

Op de luchthaven van Zaventem heeft de douane een nieuwe controlezone geopend. Bagagecontroles verlopen voortaan efficiënter, maar ook rustiger, met meer respect voor de privacy. Reizigers moeten hun koffers niet meer openen in het zicht van anderen. Het gaat om een investering van een miljoen euro.

Postpaketten zijn populair voor de handel in drugs en namaakgoederen. Dat blijkt uit de resultaten van Operatie Postbox. Een gecoördineerde actie van de douanediensten in 22 Europese landen. De Belgische douane had de leiding en pakt uit met de resultaten.

In geval van een harde brexit, blijft de fiscus het Verenigd Koninkrijk alvast tot eind dit jaar als deel van de Europese Unie zien. Dat staat in een actieplan van de regering Michel. Dat plan bevat een hele reeks maatregelen voor het geval het VK zonder akkoord uit de Unie stapt.

De top van de Douane roept de Belgische bedrijven op om bij een harde Brexit rond 29 maart een Brexitpauze te nemen. Even voor en even na een harde Brexit kunnen bedrijven maar beter niet uitvoeren naar het Verenigd Koninkrijk. Om zo chaos te vermijden tot alle formaliteiten geregeld zijn. Ondernemersorganisatie VOKA reageert misnoegd.

Het is alle hens aan dek voor een chaotische Brexit, waarschuwt onze regering. 20.000 Belgische bedrijven, die handel drijven met het Verenigd Koninkrijk, krijgen binnenkort een brief in de bus, om zich makkelijk te kunnen registreren bij de douane. Anders kunnen ze na een Brexit geen zaken meer doen met het VK. Amper 5.000 bedrijven, 1 op de 5, had dat zelf al in orde gebracht.

De Belgische douane gaat de strijd tegen smokkelwaar via luchtverkeer verhogen. Het investeert samen met het Europese antifraude-agentschap OLAF - in een zogenaamde backscatter. Een busje dat in sneltempo de inhoud van vliegtuigen kan scannen. In de haven van Antwerpen rijden er ook al 2 rond, en daar zijn de resultaten positief

De FOD Financiën heeft een website gelanceerd rond de Brexit. Met daarop een overzicht van alle regels rond in- en uitvoer, douane, btw en accijnzen. Want wanneer het Verenigd Koninkrijk eind maart 2019 de Europese Unie verlaat, moeten de Belgische bedrijven die met het Verenigd Koninkrijk handel drijven, opnieuw douaneformaliteiten vervullen. En dat wordt moeilijk, vooral voor de kleine bedrijven.

Omdat na de aanslagen in Brussel ook de douane wordt ingezet voor terreurbestrijding kan die een aantal andere taken niet meer naar behoren uitvoeren. Zo is volgens de onafhankelijke vakbond binnen Financiën, NUOD, de controle op rode diesel stilgevallen.