Alles over Europa

In de Portugese stad Porto is deze middag een opmerkelijke EU-top van start gegaan. De leiders komen fysiek samen, dat waren we niet meer gewoon. En ze gaan het hebben over de sociale kant van Europa. En dat gebeurt nog maar voor de tweede keer. Op de achtergrond woedt het debat over de mogelijke vrijgave van de patenten op de covidvaccins.

Het Europees Parlement en de lidstaten hebben een compromis bereikt over een bindende klimaatwet. Die moet de uitstoot van broeikasgassen al tegen 2030 met 55% terugdringen ten opzichte van 1990. Een goed jaar geleden leek een vermindering met 40 procent al heel ambitieus. Het Europees akkoord komt er net één dag voor een grote virtuele klimaattop met Amerikaans president Joe Biden. Morgen is ook de internationale Dag van de Aarde.

Van de 180 projecten uit het Vlaamse relanceplan zijn er inmiddels 168 opgestart. Dat heeft de Vlaamse regering bekendgemaakt bij een eerste stand van zaken. Het investeringsplan van 4,3 miljard moet Vlaanderen helpen om een Europese topregio te worden. Maar behalve investeringen zijn daarvoor ook hervormingen nodig.

Iedere Europeaan kan de komende weken voorstellen doen voor de toekomst van de Unie. Europa bouwde daarvoor een open discussieplatform. Over twee maanden zullen burgerpanels dan met de populairste voorstellen aan de slag gaan. Dat zou uiteindelijk moeten leiden tot hervormingen van de Unie. Al zijn de verwachtingen bij Europakenners eerder bescheiden.

Het groot relanceplan waarmee ons land naar Europa trekt, zal slechts 3.900 extra banen opleveren. Dat blijkt uit een analyse van het Planbureau. Eind deze maand wil België zijn definitieve herstelplan indienen bij de Europese Commissie. Ons land rekent op 5,9 miljard euro uit de Europese pot. Deze middag werd het relanceplan voorgesteld.

Niet-essentiële reizen in de Europese Unie zijn vanaf 19 april dus weer toegestaan. Al raadt de overheid ze af. Wie terugkeert uit een rode zone -en da's bijna heel Europa- zal zich moeten laten testen en in quarantaine gaan. De politie gaat dit ook strenger controleren. Wij gingen na hoe de reisbranche reageert op deze eerste, voorzichtige versoepeling voor de sector.

De Europese Commissie heeft een reeks ingrijpende voorstellen klaar om de loonkloof tussen mannen en vrouwen weg te werken. Alles draait om transparantie: zo zullen bedrijven binnenkort hun gemiddelde salarissen moeten openbaar maken, onderverdeeld in mannen en vrouwen. Dat zou eventuele discriminatie meteen bloot leggen.

Europa wil voortrekker zijn in de modernisering van de wereldhandel. De Europese Commissie pleit voor een ingrijpende hervorming van de Wereldhandelsorganisatie, en wil daarbij blok vormen met het Amerika van Joe Biden. De hervorming past ook in de groene en digitale ambities van Europa.

Het Zuid-Afrikaanse farmabedrijf Aspen gaat zes veelgebruikte geneesmiddelen tegen bloedkanker bijna driekwart goedkoper maken. 't Bedrijf doet dat onder druk van de Europese Commissie. Die vond de hoge prijzen niet gerechtvaardigd : de octrooien zijn al vijftig jaar vervallen. En dus zijn alle onderzoeksinvesteringen al lang terugverdiend. 't Is de eerste beslissing van de Europese Commissie over buitensporige prijzen in de farmasector.

De Europese Commissie heeft fouten gemaakt in haar vaccinatiestrategie. Dat heeft commissievoorzitter Von der Leyen toegegeven in het Europees Parlement. Europa besteedt 2,7 miljard euro aan haar vaccinatiecampagne. Maar de massaproductie van de vaccins hapert, waardoor de campagne maar moeizaam van de grond komt.

Nog 11 maanden en dan verdwijnt de fameuze Libor-index. Een Britse rentevoet die de basis vormt voor heel wat Europese contracten, waaronder hypotheekleningen. Maar na een groot fraudeschandaal is 5 jaar geleden beslist om die Libor te laten uitdoven. Intussen is ook de Brexit een feit. Dé uitgelezen kans om terug Europese controle te krijgen over zulke belangrijke financiële transacties, zo vindt het Europees parlement.

Donald Trump heeft z'n rug nog maar gekeerd, of Biden maakt komaf met z'n beleid. Zo zullen de Verenigde Staten toetreden tot de wereldgezondheidsorganisatie en het klimaatakkoord van Parijs. Een batterij van liefst 17 presidentiële decreten ligt al te wachten op handtekening van de kersverse president.

De coronacrisis heeft vorig jaar op de Duitse economie een impact gehad die vergelijkbaar is met de financiële crisis in 2009. Het Duitse BBP is in 2020 met 5 procent gekrompen, in 2009 was dat 5,7 procent. Maar al bij al valt de coronaschade nog mee. Vergeleken met andere grote Europese landen heeft Duitsland erg goed stand gehouden.

Het bedrag dat ons land krijgt toegewezen uit het Europese herstelfonds, bijna zes miljard, is verdeeld. Premier De Croo en onze andere regeringsleiders zijn het daarover eens geraakt. Zonder communautaire heibel. Of toch bijna. Binnen de Brusselse regering gingen de Franstalige groenen vandaag dwarsliggen. Maar uiteindelijk gingen ze toch akkoord.

Ondanks de coronacrisis proberen de automerken hun nieuwe aanbod zo goed en zo kwaad het gaat onder de aandacht te brengen. Daarbij ligt de klemtoon op elektrische wagens. Zij zouden dit jaar wel eens definitief kunnen doorbreken, voorspellen auto-experts.

China zet de deuren naar z'n binnenlandse markt wijder open voor Europese investeerders. Er komt ook een einde aan een hele reeks beperkingen die zorgden voor oneerlijke concurrentie. De Chinese beloftes zijn een triomf voor de Duitse bondskanselier Angela Merkel: net voor het Duitse voorzitterschap van de Europese Unie afloopt, haalt ze dit handelspact binnen. Het geeft onder meer de Europese automerken meer vrijheid om te investeren in China.

Vier en een half jaar nadat de Britten in een historisch referendum besloten hebben om de Europese Unie te verlaten, sluiten beide partijen een handelsverdrag. Nog net op tijd, anders zouden over een week een hele resem importtaksen in werking treden aan beide zijden van het Kanaal. Dat zou de handel tussen beide economieën zware klappen toebrengen. Op 30 december zal het Britse parlement stemmen over de deal. Het Europese parlement volgt waarschijnlijk pas later.

Boris Johnson mag zijn akkoord dan wel op zak hebben, de vraag is waar de winst ligt voor de Britten. De Europese sociale regels en ook milieuregels blijven overeind. Alleen gaan de Britten daar niet meer mee over beslissen. Economisch gezien stond Johnson dan ook met de rug tegen de muur.

De huidige sluiting van de Europese grenzen omwille van corona is voor de Britten een voorproefje van een eventuele harde brexit. In vergelijking met zo'n no-deal brexit is de impact van de pandemie klein bier, zeggen ze bij Belfius. De bank voorziet voor volgend jaar een groei van bijna 6 procent van de Britse economie, maar dat oogt mooier dan het in werkelijkheid is.

Brexit Heel wat landen sluiten hun grenzen voor reizigers uit het Verenigd Koninkrijk, uit schrik om een nieuwe, erg besmettelijke variant van het coronavirus te importeren. Ook ons land verlengt het reisverbod met 24 uur. Maar omdat Frankrijk ook vrachtvervoer over het Kanaal verbiedt, ontstaan er grote logistieke problemen. Enkele duizenden chauffeurs kunnen niet naar het vasteland terugkeren en dreigen Kerstmis op een Britse truckersparking te moeten vieren...