Alles over recessie

De Europese beurzen hebben het jaar sterk geopend, met bijna 1,7% dagwinst voor de Euro Stoxx 50. En dat ondanks een sombere economische voorspelling op nieuwjaarsdag door IMF-topvrouw Kristalina Geogieva. Zij verwacht dat een derde van de wereldeconomie dit jaar wegzakt in een recessie, en zelfs de helft van Europa. De markten hebben de magere verwachtingen al ingeprijsd.

België kan waarschijnlijk een recessie vermijden, zegt de Nationale Bank. Onder meer dankzij de automatische loonindexering, waardoor de koopkracht van de Belgen behoorlijk goed op peil blijft. Maar die indexering zadelt onze bedrijven wel op met een stevige loonhandicap: in 2 jaar stijgen de Belgische loonkosten 5,6 procentpunt méér dan in de buurlanden. Dat kostennadeel doet onze bedrijven in snel tempo internationaal marktaandeel verliezen.

Voor het eerst gaat ook de Nationale Bank nu uit van een recessie voor de Belgische economie dit jaar. Al verwacht ze dat die maar kort en ondiep zal zijn. Dat een recessie het basisscenario wordt heeft veel te maken met de peiling die verschillende werkgeversorganisaties in opdracht van de Nationale Bank doen bij bijna 4.000 zelfstandigen en bedrijven. Die laatste denken dat ze hun investeringsplannen met bijna een kwart gaan terugschroeven. En hun personeelsbestand met bijna anderhalf procent gaan verminderen, wat neerkomt op een verlies van 35.000 banen.

De Europese Centrale Bank trekt haar basisrente in een klap met 75 basispunten op tot 1,25 procent. Meteen de grootste renteverhoging sinds het begin van de euro in 1999. Helemaal als een verrassing komt het niet. Met de renteverhoging wil de ECB de torenhoge inflatie in de eurozone bestrijden die zich niet beperkt tot alleen energie- en voedselprijzen, maar ook steeds meer doorsijpelt in allerlei producten en diensten.

Topman Max Jadot ziet nog geen problemen ontstaan in de kredietportefeuille van BNP Paribas Fortis. De bank legt ook geen bijkomende voorzieningen aan voor wanbetalingen, ook al is de kredietverstrekking nog fors gegroeid in de eerste jaarhelft. De bankier verwacht ook géén economisch rampscenario door de energiecrisis. Dat zei hij bij de voorstelling van sterke halfjaarcijfers.

Recessie of niet, er zullen altijd toeristen zijn die het vliegtuig nemen. Maar ze gaan meer op de ticketprijs letten. En dus gaan ze massaal voor Ryanair kiezen. Da's samengevat de logica van Michael O'Leary, die ervan overtuigd is dat z'n luchtvaartimperium sterker uit deze economische storm zal komen.

De Bank of England heeft de rente verhoogd met 50 basispunten. Het is de zesde verhoging sinds december en ook de grootste rentestap in 27 jaar. Dat halve procentpunt lag in de lijn van de verwachting. Meer opmerkelijk waren de bijzonder sombere vooruitzichten van gouverneur Andrew Bailey. Die voorspelt dat de Britse inflatie nog stevig zal stijgen van de huidige 9,4 tot 13,3 procent in oktober. Samen met een recessie betekent dat de grootste welvaartsval voor de Britten in 60 jaar.

De sterke reisdrang na de coronapandemie is een opsteker voor de economieën in de zuiderse eurolanden. Onder meer Frankrijk, Spanje en Italië profiteren daarvan. Ze houden de Europese groei overeind. Duitsland daarentegen, in normale tijden de industriële motor van Europa, laat het afweten. Door een perfecte storm van sputterende aanvoerlijnen, hoge inflatie en een tekort aan Russisch gas valt de Duitse groei stil. Dat belooft economisch onweer in Europa nà de zomervakantie.

De Belgische economie is in het tweede kwartaal toch nog gegroeid: met 0,2 procent. Dat blijkt uit de flashraming van de Nationale Bank. In het eerste kwartaal was er nog een groei van 0,5 procent. Maar aan de negatieve impact van de Oekraïne-crisis valt uiteindelijk niet te ontkomen. Te meer omdat de inflatie blijft hangen op een torenhoge 9,6 procent. En dat sijpelt ook steeds meer door in de voedingsprijzen.

De Fed, de Amerikaanse centrale bank, heeft de rente nog eens met 75 basispunten opgetrokken. De vierde verhoging op rij en 't is geleden van het begin van de jaren tachtig dat de Amerikaanse centrale bankiers de rente zo snel en stevig verhogen. Maar daarmee is de Fed nog niet klaar met de hoge inflatie: de rente zal nog verder opgetrokken worden, ook al komt dat met risico's als recessie en dalende werkgelegenheid.

Duitsland krijgt sinds vanmorgen geen Russisch gas meer via de Nord Stream 1-pijpleiding. Die is afgeschakeld voor onderhoud. Maar de vrees is dat ook nadat de geplande werken tegen 21 juli zijn afgerond, de gaskraan dicht blijft. Dat Rusland dus politieke spelletjes speelt, bijvoorbeeld door te beweren dat er een technisch mankement is opgedoken. Dan wordt het wel héél moeilijk om de Europese gasvoorraden te vullen tegen deze winter.

In haar nieuwste economische vooruitzichten maakt de Nationale Bank zich weinig zorgen over een scenario van stagflatie, waarbij de inflatie blijft stijgen en de economische groei tot stilstand komt. Ook een recessie is niet aan de orde, zegt gouverneur Pierre Wunsch. De economie koelt dit en volgend kwartaal wel af, maar dat is wenselijk om de inflatie weer onder controle te krijgen. En tegen eind dit jaar zou er opnieuw groei moeten zijn.

Het wordt moeilijk om in het lopende kwartaal een economische krimp te vermijden. Zeker als de oorlog in Oekraïne blijft woeden, zullen we een recessie voelen. Dat voorspelt Koen De Leus, de hoofdeconoom van BNP Paribas Fortis. Want door de sterke prijsstijgingen trappen de Belgische consumenten hard op de rem. Dat merkt de bank in haar betaalverkeer.

Vlaamse bedrijven verwachten dat hun verkoopprijzen de komende maanden met nog eens gemiddeld 10 procent zullen stijgen. Dat blijkt uit een peiling van Voka bij 600 Vlaamse ondernemingen, die topman Hans Maertens dit weekend onthult in Trends Talk. Liefst 86 procent van de ondernemingen kampt ook nog eens met toeleveringsproblemen. De oorlog in Oekraïne zal een zwaardere impact hebben op onze economie dan de coronacrisis, zegt Maertens.

Het IMF ziet de wereldeconomie dit jaar met 4,4% krimpen. Da's minder pessimistisch dan in z'n vorige voorspelling. Opvallend is dat vooral China veel beter presteert dan verwacht. Tot zover het goede nieuws. Want het IMF ziet de coronacrisis langer aanslepen dan verwacht, terwijl de ongelijkheid nog toeneemt. Armen worden armer, zo klinkt het onheilspellend.

Het herstel van de Europese economie blijft onzeker en verloopt ook ongelijk. Dat blijkt uit de nieuwste economische vooruitzichten van de Europese Commissie. EU-commissaris voor Economie Gentiloni ziet in de cijfers een bijkomend argument voor de snelle goedkeuring van het Europees herstelfonds. Volgens de Europese Commissie stevent ons land dit jaar af op een krimp van 8,8 procent.

De Japanse economie zit officieel in een recessie. Dat was van 2015 geleden. De derde grootste economie ter wereld kromp in het eerste kwartaal met 0,9% door de coronapandemie. Maar ook voor de virusuitbraak stond de Japanse economie al in het rood. En ook het huidige kwartaal belooft voor exportland Japan weinig goeds.

De Japanse economie zit officieel in een recessie. Dat was van 2015 geleden. De derde grootste economie ter wereld kromp in het eerste kwartaal met 0,9% door de coronapandemie. Maar ook voor de virusuitbraak stond de Japanse economie al in het rood. En ook het huidige kwartaal belooft voor exportland Japan weinig goeds.

Maar de financiële markten keken vooral uit naar het cijfer van de Verenigde Staten. Daar deed de coronacrisis de economie in het eerste kwartaal met 4,8 procent krimpen. Anders dan bij ons is dat een geannualiseerd cijfer, omgerekend naar een periode van een jaar dus. De krimp maakt een abrupt einde aan de langste economische expansie in de geschiedenis van de Verenigde Staten.

De Franse minister van Financiën Bruno Le Maire pleit voor een sterke Europese reactie om de economische impact van het coronavirus zoveel mogelijk in te perken. Frankrijk is al fors geïmpacteerd door het virus en door de malaise dreigt z'n economie in recessie te gaan.