Alles over Rusland

Drie mysterieuze lekken in twee onderzeese gaspijpleidingen tussen Rusland en Europa blijven voor beroering zorgen. "Sabotage", zo reageerde Europees Commissievoorzitter Ursula Von der Leyen vanochtend op Twitter. En Europa zal dit met de "krachtigst mogelijke reactie" beantwoorden. Deze middag kondigt Von der Leyen effectief nieuwe sancties aan, maar niet omwille van de lekken. Meer nog, ze rept er met geen woord meer over...

Europese leiders zoals Charles Michel en Ursula von der Leyen bemoeilijken met sommige van hun uitspraken een diplomatieke, vredevolle oplossing voor de oorlog in Oekraïne. Dat zegt professor internationale politiek David Criekemans dit weekend in Trends Talk. Solidariteit met Oekraïne is natuurlijk een plicht. Maar er is frustratie en bezorgdheid onder Europese diplomaten, omdat de EU zich positioneert als volledig betrokken partij in de oorlog, en niet als onderhandelende partij.

We moeten ons niet van ons stuk laten brengen door Poetins dreigement dat Rusland geen olie of gas meer aan Europa levert als het een prijsplafond invoert. Dat zegt Ursula von der Leyen, de voorzitter van de Europese Commissie. Zij legt vroeger dan verwacht vijf voorstellen op tafel om de energiecrisis op Europese schaal aan te pakken.

De G-7, de groep van 7 meest geïndustrialiseerde landen, wil een prijsplafond op Russische olie invoeren. Enkel wie olie onder die prijslimiet aankoopt, krijgt financiering en een verzekering voor het olietransport. De exacte prijslimiet is nog niet bepaald. Europa moet hiervoor wel nog z'n zesde sanctieronde aanpassen. Die voorziet immers een compleet importverbod van Russische olie vanaf 5 december.

De Europese aardgasprijzen zijn vanmorgen flink gezakt. De prijs op de Amsterdamse gasbeurs daalde met 16% tot 286 euro per megawattuur. Enkele uren later schommelde de prijs weer rond de 300 euro, maar dat is nog steeds fors lager dan vrijdag. De dalingen zijn een reactie op het nieuws dat Duitsland zijn gasvoorraden sneller aanvult dan verwacht.

Rusland ervaart amper de gevolgen van de sancties en de werkloosheid is nooit zo laag geweest. Zo luidt toch de officiële berichtgeving. In werkelijkheid is de auto-industrie, tevens de grootste werkgever van het land, midscheeps geraakt door het vertrek van alle mondiale autocontructeurs. Het iconische merk Lada, vóór de oorlog een joint-venture met Renault, probeert recht te krabbelen, maar dat verloopt niet zonder slag of stoot.

Voor het eerst is de belangrijkste referentieprijs voor elektriciteit in Europa boven de 500 euro per megawattuur geschoten. Midden in de zomer krijgt de Europese economie de ergste energiecrisis in decennia te slikken. Da's vooral het gevolg van het Russische rantsoen op z'n gasleveringen naar Duitsland. Op de Duitse termijnmarkt noteert de stroomprijs nu ruim 500% boven het peil van vorig jaar. En zelfs nóg duurder is de Franse stroom, omdat de kerncentrales het er laten afweten.

Vanaf 1 augustus tot volgende lente moeten we ons gasverbruik verminderen met 15 procent. Vrijwillig als het kan, verplicht als het moet. Dat stelt de Europese Commissie voor. Het is een onderdeel van een besparingsplan dat de Europese lidstaten moet wapenen, voor een winter met fors ingeperkte of zelfs helemaal geen gasleveringen meer vanuit Rusland. 'Moskou chanteert ons met gas', zegt de commissie: het is dus aan Europa om zichzelf daartegen te beschermen.

En uitgerekend morgen beslist Rusland of Nordstream 1, de grootste gas-toevoerleiding van Europa, opnieuw open kan. Die ligt al 10 dagen stil, voor een jaarlijks technisch onderhoud en zou morgen opnieuw opgestart worden. Maar nu als dat niet gebeurt? En wat zijn de gevolgen voor de Duitse en bij uitbreiding de hele Europese economie? We vroegen het aan professor en energie-expert Sebastian Oberthür van de VUB.

Duitsland krijgt sinds vanmorgen geen Russisch gas meer via de Nord Stream 1-pijpleiding. Die is afgeschakeld voor onderhoud. Maar de vrees is dat ook nadat de geplande werken tegen 21 juli zijn afgerond, de gaskraan dicht blijft. Dat Rusland dus politieke spelletjes speelt, bijvoorbeeld door te beweren dat er een technisch mankement is opgedoken. Dan wordt het wel héél moeilijk om de Europese gasvoorraden te vullen tegen deze winter.

De Europese Commissie beveelt aan om Oekraïne het kandidaat-lidmaatschap toe te kennen van de Europese Unie. Dat heeft voorzitter Von der Leyen aangekondigd in een opvallende geel-blauwe outfit. Ook Moldavië is er klaar voor volgens de Commissie, terwijl Georgië z'n zaken eerst nog beter op orde moet zetten.

De Russische industrie moet minder afhankelijk worden van export en meer produceren voor de binnenlandse markt. Dat heeft de voorzitter van de Russische Centrale Bank gezegd op de belangrijkste jaarlijkse economische conferentie van Rusland in Sint-Petersburg. De westerse santies nopen ons ertoe ons exportbeleid te herbekijken, zei ze. Maar een volledige terugkeer naar de economie van het oude Sovjettijdperk is nu ook weer niet wenselijk, voegde Poetins economisch adviseur eraan toe.

Alle leiders van de 27 Europese lidstaten hebben zich achter een zesde sanctiepakket tegen Rusland geschaard. De meest opvallende maatregel is een embargo op Russische olie. Weliswaar enkel olie die per schip vervoerd wordt. Daarvoor zijn voldoende alternatieven. De Hongaarse premier Orban en zijn Tsjechische en Slovaakse collega's hebben een uitzondering bekomen: zij mogen nog een tijdje olie via een Russische pijpleiding blijven afnemen.

Europa wil dit jaar nog een volledige ban op de invoer van Russische olie. De Europese Comissie heeft een zesde sanctiepakket klaar tegen Rusland. En zoals verwacht, komt er een gradueel embargo op eerst ruwe olie en tegen eind dit jaar ook benzine en andere olieproducten. Door de import geleidelijk af te bouwen, hoopt Europa de impact op de globale energiemarkt en de energieprijzen beperkt te houden.

'Dit is echt wel een historische stap. We leven in een nieuwe wereld, een nieuwe realiteit' zegt professor internationale politiek Thijs Van de Graaf (Ugent) in Z-Nieuws over de Russische beslissing om geen gas meer te leveren aan Polen en Bulgarije.

Op Bol.com en de Belgische website van MediaMarkt zijn geen drones meer te bestellen van hetOp Bol.com en op de Belgische website van MediaMarkt zijn geen drones meer te bestellen van het populaire merk DJI. De ban komt er na eerdere berichten dat het Russische leger de drones zou inzetten in de oorlog in Oekrane. We legden de kwestie voor aan ons Belgisch leger: dat doet aan de Koninklijke Militaire School al jaren onderzoek naar het militair gebruik van dergelijke kleine burgerdrones. Wat we hier in de winkel kopen om wat mooie luchtbeelden mee te maken, wordt in oorlogsgebied steeds vaker ingezet als spionagetoestel of zelfs wapen, zegt het leger.

Het Limburgse privéjetbedrijf ASL Group legt een luchtbrug in naar de Oekraïense grens. Het werkt daarvoor samen met het Duitse bedrijf MedCareProfessional. De bedoeling is om hulpgoederen weg te brengen en zwaargewonde Oekraïeners naar ziekenhuizen in West-Europa te vliegen. Er zouden twee à drie zulke vluchten per week worden georganiseerd. De eerste is vandaag vertrokken.

Draai de verwarming een graadje minder, zet het deksel op je kookpot of gebruik nog liever je microgolfoven. Het zijn enkele zeer concrete tips om thuis energie te besparen, in een campagne die energieminister Tinne Van der Straeten vandaag lanceert. Met de site en de radiocampagne ikhebimpact wil de federale regering de energieconsumptie van huishoudens terugschroeven. En daardoor bespaar je niet alleen, maar steun je ook Oekraïne, klinkt het. Want een deel van onze energietoevoer komt immers uit Rusland.

De Russische auto-industrie is in crisis. Net zoals in Europa is de aanvoerketen verstoord. Bovendien hangen de steeds zwaarder wordende sancties tegen Rusland als een donkere wolk boven de Russische economie. In Kaluga, een stad met verschillende autofabrieken, worden steeds vaker arbeiders naar huis gestuurd omdat er geen werk meer is.